Vilhjálmur Vilhjálmsson
1945-1978

Vilhjálmur Hólmar Vilhjálmsson fæddist þann 11. apríl 1945 í Merkinesi í Höfnum á Suðurnesjunum og ólst þar upp, yngstur í hópi fimm systkina. Á uppvaxtarárum sínum var Vilhjálmur allajafna kallaður Hólmar. Faðir hans var Vilhjálmur Hinrik Ívarsson, var þekktur harmonikuleikari og söngmaður.
Tónlistarhæfileikarnir leyndu sér ekki hjá dótturinni Eldey, sem ávalt var kölluð Elly, og varð hún þjóðkunn söngkona löngu á undan Vilhjálmi. Tónlistarhæfileikar Vilhjálms komu þó fljótlega í ljós en sjálfur hafði hann ekki mikla trú á þeim hæfileikum né heldur að tónlistarbrautin ætti fyrir honum að liggja. Eftir að hafa lokið gagnfræðaprófi frá Keflavík og síðan Landsprófi frá Laugavatni með viðkomu á Ísafirði einn vetur, hélt Vilhjálmur til náms í Menntaskólanum á Akureyri árið 1961.
Þar spurðist út að bróðir Ellyar, sem þá var orðin landsfræg, væri við nám í skólanum og því töldu meðlimirnir í hljómsveitinni Busabandinu að hann væri góður kostur sem söngvari sveitarinnar. Eftir fortölur lét Vilhjálmur til leiðast og hóf að syngja með þeim. Þar varð hann einnig að læra á kontrabassa sem hann gerði með hraði.
Um tíma var Þorvaldur Halldórsson einnig með sömu hljómsveit en hætti þegar hann fékk stöðu í Hljómsveit Ingimars Eydal, sem þá var frægust sveita norðan heiða. Vilhjálmur fylgdi á hæla Þorvaldar og hóf að syngja með Ingimari árið 1965, um líkt leyti og hann lauk námi við Menntaskólann.
Í september 1965 gerði Ingimar Eydal samning við Svavar Gests um útgáfu á tveim hljómplötum með sveitinni og var haldið suður til Reykjavíkur þar sem hljóðrituð voru ein átta lög til útgáfu, auk þess sem tækifærið var notað og spilað í Glaumbæ við góðar undirtektir. Var þetta í fyrsta sinn sem Hljómsveit Ingimars Eydal lék í höfuðborginni. Fyrri hljómplatan kom út í október 1965 og hefur að geyma fyrstu lögin sem þrykkt voru á plast með söng Vilhjálms. Þegar seinni platan kom út í febrúar 1966 var Vilhjálmur hættur með Hljómsveit Ingimars Eydal. Hann hafði afráðið að halda í Háskóla Íslands til frekara náms. Nokkur þeirra laga sem Vilhjálmur söng inn á plöturnar í Reykjavíkurferðinni með Ingimar Eydal eignuðust sess í hjörtum landsmanna um leið og þau komu út. Má nefna lögin Litla sæta ljúfan góða, Raunasaga og Vor í Vaglaskógi, öll sungin af Vilhjálmi Vilhjálmssyni, auk laga eins og Á sjó og Hún er svo sæt, sem Þorvaldur Halldórsson söng.
Vilhjálmur hafði munstrað sig í Lagadeild Háskólans en skipti þó fljótlega yfir í læknisfræði. Hann hafði eignast son 1963 með fyrstu konu sinni og vegna þess og ekki síður vegna námsins varð hann að afla tekna. Þegar Magnús Ingimarsson fyrrum meðlimur hljómsveitar Svavars Gests stofnaði hljómsveit undir eigin nafni í ársbyrjun 1964, fékk hann Vilhjálmi fasta stöðu og nokkuð öruggar tekjur þar sem Hljómsveit Magnúsar Ingimarssonar var fastráðin á veitingahúsinu Röðli og lék þar öll kvöld vikunnar, auk þess að koma nokkuð reglulega fram í skemmtiþáttum Svavars Gests í Ríkisútvarpinu.
Hljómsveitin lék mest kántrýskotna erlenda slagara með íslenskum textum en þessi tónlist var Vilhjálmi mjög að skapi á þessum tíma og má segja að Vilhjálmur sé allt að því frumkvöðull í flutningi slíkrar tónlistar hér á landi. Nokkur þessara laga komu út á 45 snúninga plötum, en eftir að Vilhjálmur lést kom breiðskífan Fundnar hljóðritanir, sem hefur að geyma hluta þess efnis sem hljómsveitin lék í áðurnefndum skemmtiþáttum Svavars Gests. Eftir að sjónvarpið hóf göngu sína 1966 kom Hljómsveit Magnúsar Ingimarssonar þar fram í nokkur skipti ásamt aðalsöngvara sínum, Vilhjálmi Vilhjálmssyni.
Tónlistargyðjan krafðist sinna fórna af Vilhjálmi eins og svo mörgum fyrr og síðar. Hann hætti læknanámi eftir tveggja ára nám, hjónabandið rann sömuleiðis út í sandinn en tónlistin varð aðalatvinna Vilhjálms árið 1967.
Þó svo Vilhjálmur væri af bítlakynslóðinni í aldurslegu tilliti, fæddur um líkt leyti og t.d. Gunnar Þórðarson og Rúnar Júlíusson sem leitt höfðu íslenska bítlatónlist undir merkjum Hljóma, var hann á öðru tónlistarróli en þeir.
Vilhjálmur virtist falla eldri áheyrendum vel í geð og reyndar styrkti hann þá stöðu sína enn frekar þegar SG hljómplötur gaf út plötuna Systkinin Vilhjálmur og Elly syngja saman, árið 1969. Þetta gerðist á sama tíma og frumlegheitin hertóku poppið með stofnun Trúbrots, og víkkaði enn tónlistarbilið milli Vilhjálms og samtímamanna hans. Þessi plata þeirra systkina var fyrst fjögurra platna sem þau unnu saman og út komu á næstu þremur árum. Önnur innihélt lög Sigfúsar Halldórssonar, sú þriðja lög Freymóðs Jóhannssonar, sem kallaði sig 12. september, og loks jólaplata. Allar náðu þessar plötur miklum vinsældum.
Um mitt ár 1970 fluttist Vilhjámur búferlum til Lúxemborgar eftir að hafa lokið flugnámi. Þar dvaldist Vilhjálmur næstu árin en skrapp þó heim í frí og var þá tækifærið notað og sungið inn á plötur. Þannig var nafni hans haldið á lofti með tveimur tólf laga LP plötum, Glugginn hennar Kötu (1972) og Fundnar hljóðritanir (1973) ásamt tveimur smáskífum.
Árið 1974 urðu enn ein kaflaskil í lífi Vilhjálms er hann kynntist þriðju konu sinn og fluttist heim til Íslands á ný og settist að í Hafnarfirði. Í febrúar 1975 opnaði fyrsta alvöru upptökuhljóðver landsins. Meðal þeirra fyrstu sem þar tóku upp var hljómsveitin Mannakorn, sem var að gefa út sína fyrstu plötu. Þeir hóuðu í Vilhjálm sem söng inn á plötu þeirra. Sú tækni sem fjölrásahljóðverin bjuggu yfir, það er að geta hljóðritað söng eða undirleik aftur og aftur, heillaði Vilhjálm. Hann ákvað því að gera stóra plötu og fékk valda samtíðarmenn til að semja lög við ljóð Kristjáns frá Djúpalæk. Úr varð platan Með sínu nefi, sem út kom á merki Fálkans árið1976. Með þeirri plötu hófst samstarf Vilhjálms og Magnúsar Kjartanssonar, en sá síðarnefndi var meðlimur hljómsveitarinnar Júdas sem síðar stofnaði samnefnt útgáfufyrirtæki. Vilhjálmur varð síðar meðeigandi þess ásamt Magnúsi og Jóni Ólafssyni, en það fyrirtæki þróaðist í Skífuna löngu seinna en það er önnur saga.
Næsta verk Vilhjálms var platan Hana nú, sem kom út sama ár og enn steig Vilhjálmur skref fram á við því nú voru textarnir allir hans eigin smíð. En platan var vart komin í búðarhillurnar þegar Vilhjálmur hóf að huga að næsta verki. Hann ætlaði að syngja nokkur gömlu laganna sinna inn á nýjan leik og nýta sér þá tækni sem hann hafði heillast af og fjölrása hljóðverið í Hafnarfirði bauð upp á. En honum entist ekki aldur til að hrinda þessum fyrirætlunum í framkvæmd, því meðan verkið var á byrjunarstigi lést Vilhjálmur í sviplegu umferðarslysi í Lúxemborg þann 28. mars 1978, þar sem hann var við störf á vegum Arnarflugs.
Segja má að Vilhjálmur hafi blómstrað allan sinn feril, en eftir fráfall hans hafa lögin tekið við því hlutverki. Vilhjálms er og mun verða minnst sem eins ástsælasta söngvara dægurlagasögu Íslands.
Tekið af tonlist.is
Posted at 10:11 am by aldisin
Permalink